Ο αριθμός των μαθητών ανά τμήμα

Χαζεύοντας στο διαδίκτυο έπεσα πάνω σ’ έναν βέλγικο εκπαιδευτικό ιστότοπο και είδα το παρακάτω άρθρο. Το θεώρησα ενδιαφέρον και σκέφτηκα να το μεταφράσω. Ίσως η μετάφραση να είναι κάπως τσαπατσούλικη, γι’ αυτό διορθώστε με!

Το πρωτότυπο εδώ.

 Nico Hirtt: «Και βέβαια το μέγεθος των τάξεων είναι παράγοντας επιτυχίας!»

Απάντηση σε ένα άρθρο που δημοσιεύτηκε στη Libre Belgique

L’école démocratique, Παρασκευή 6 Ιανουαρίου 2012

Μπορεί να είναι αλήθεια ότι ο αριθμός των μαθητών ανά τάξη δεν είναι το μόνο στοιχείο, ούτε, αναμφίβολα, το πιο σημαντικό για τον καθορισμό της αποτελεσματικότητας και της ισονομίας του σχολικού μας συστήματος, δεν μπορούμε όμως να αφήνουμε τον κ. Martin François να διαβεβαιώνει (στη στήλη «Γνώμες» της εφημερίδας Libre Belgique, 2 Ιανουαρίου 2012) ότι «η επίδραση του μικρού αριθμού μαθητών δεν είναι σημαντική» και ότι «οι επιστήμονες δείχνουν πως ο περιορισμός του αριθμού των μαθητών στην τάξη είναι επιζήμιος για τα παιδιά που προέρχονται από χαμηλά κοινωνικά στρώματα». Γιατί, στην πραγματικότητα, η επιστημονική έρευνα έχει πλέον αποδείξει, χωρίς την παραμικρή αμφιβολία, τη θετική επίδραση του περιορισμού του μαθητικού δυναμικού, τουλάχιστον στις πρώτες τάξεις του σχολείου, και ιδιαίτερα για τα παιδιά των λαϊκών στρωμάτων.

Πρώτ’ απ’ όλα, και ο πιο καλοπροαίρετος εξεγείρεται μπροστά στη θέση του M. François. Αυτός δεν χρειάστηκε να διδάξει πολλές φορές σε πολυμελή τμήματα για να τολμήσει να διαβεβαιώσει ότι λίγο ενδιαφέρει ο αριθμός των μαθητών. Υπό την προϋπόθεση, βέβαια, ότι το ρήμα «διδάσκω» δεν θεωρείται συνώνυμο του «απαγγέλλω», του «υπαγορεύω», του «αποφαίνομαι», του «μεταδίδω» … και ότι η λέξη «μαθητής» σημαίνει κάτι παραπάνω από «αυτί» και «καταγραφέας».

Αναρωτιόμαστε εξάλλου γιατί οι επιχειρήσεις ξοδεύουν τρελλά ποσά για να εξασφαλίσουν στα στελέχη τους κατάρτιση στις γλώσσες ή στη διοίκηση επιχειρήσεων σε ιδιωτικά ιδρύματα που τους υπόσχονται ότι «οι μαθητευόμενοι δεν θα είναι ποτέ περισσότεροι από οκτώ ανά ομάδα, ώστε ο καθένας να μπορεί να συμμετέχει ενεργά» (απόσπασμα από διαφήμιση). Είναι λοιπόν τόσο χαζά αυτά τα αφεντικά, ώστε να χάνουν τόσα χρήματα, εφόσον, αν πιστέψουμε τον Μ. François, ένα καλό γενικό τμήμα με έως τριάντα συμμετέχοντες θα ήταν το ίδιο αποτελεσματικό;

Αλλά τι μας λέει η επιστήμη γι’ αυτό το θέμα; Η πιο διάσημη μελέτη –και μακράν η πιο σοβαρή– είναι η αμερικανική πειραματική έρευνα STAR (Student/teacher achievement ratio). Ανάμεσα στο 1985 και το 1990 σχεδόν 8.000 μαθητές κατανεμήθηκαν για πέντε χρόνια οι μισοί σε τάξεις των 13-17 μαθητών και οι άλλοι μισοί σε τάξεις των 22-26 μαθητών.[1] Τα πέντε έτη κάλυπταν το Νηπιαγωγείο […] και τις τέσσερις πρώτες τάξεις του Δημοτικού. Στη συνέχεια οι μαθητές ανακατεύτηκαν εκ νέου και οι ερευνητές παρακολούθησαν τις επιδόσεις τους κατά τη διάρκεια όλης της σχολικής τους ζωής, μέχρι την εισαγωγή τους στην τριτοβάθμια εκπαίδευση.

Τα πορίσματα αυτής της μελέτης δεν αφήνουν καμιά αμφιβολία. Όχι μόνο οι μαθητές που είχαν ενταχθεί σε ολιγομελή τμήματα πετύχαιναν καλύτερα αποτελέσματα από τους άλλους στα τεστ των μαθηματικών, της ανάγνωσης και των φυσικών επιστημών, αλλά, προπάντων, αυτό το ευεργετικό αποτέλεσμα παρέμενε, και είχε μάλιστα αυξητική τάση, και μετά το πέμπτο έτος, αφού δηλαδή τα παιδιά αναμίχθηκαν ξανά σε κοινές τάξεις.[2] Για παράδειγμα, στην τετάρτη Δημοτικού τα παιδιά των ολιγομελών τμημάτων είχαν στα τεστ των μαθηματικών κατά μέσον όρο ένα προβάδισμα 5,9 μηνών απέναντι στα άλλα. Στην έκτη Δημοτικού αυτό το προβάδισμα είχε φτάσει στους 8,4 μήνες. Και στην όγδοη χρονιά  […] τα παιδιά που είχαν αρχικά παρακολουθήσει μαθήματα σε ολιγομελή τμήματα (αλλά που δεν ήταν πια ενταγμένα σε ολιγομελή τμήματα εδώ και τέσσερα χρόνια) επεδείκνυαν κατά μέσον όρο ένα προβάδισμα 13 μηνών στα μαθηματικά! Το STAR έδειξε εξάλλου ότι οι μαθητές που προέρχονταν από τις μειονότητες των μαύρων και των ισπανόφωνων (επομένως τα παιδιά των πιο φτωχών οικογενειών) επωφελήθηκαν περισσότερο από τον περιορισμό του αριθμού των μαθητών ανά τάξη. Αυτό αντιφάσκει σαφώς με όσα ισχυρίζεται ο Μ. François, βασιζόμενος σε μια μοναδική μελέτη περίπτωσης που χρονολογείται από το 1979. Έτσι, μπορούμε να παρατηρήσουμε ότι στις εξετάσεις για την εισαγωγή στο Κολλέγιο (τον πρώτο κύκλο της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης των ΗΠΑ) η απόσταση μεταξύ λευκών και μαύρων είχε περιοριστεί στο μισό ανάμεσα στους μαθητές της μελέτης STAR που είχαν παρακολουθήσει μαθήματα σε ολιγομελή τμήματα …δώδεκα χρόνια νωρίτερα![3]

Σε μια από τις περιφέρειες του Tennessee που μετείχαν στη μελέτη STAR οι ερευνητές μπόρεσαν εξάλλου να παρατηρήσουν, στο δέκατο έτος της έρευνας […] ότι οι μαθητές που είχαν αρχικά παρακολουθήσει μαθήματα σε ολιγομελή τμήματα έκαναν δύο φορές λιγότερες απουσίες, απορρίπτονταν σε μαθήματα τρεις φορές λιγότερο και εγκατέλειπαν το σχολείο πέντε φορές λιγότερο.[4] Ο Μ. François έχει σίγουρα δίκιο όταν αμφιβάλλει για την αποτελεσματικότητα των μέτρων που έλαβε πρόσφατα η γαλλική κοινότητα. Το πέρασμα από τους 27 στους 25 μαθητές ανά τάξη δεν θα αλλάξει και πολύ τα πράγματα. Αυτό όμως δεν οφείλεται στο ότι το μέγεθος των τάξεων δε θα ήταν ένας σημαντικός παράγοντας, αλλά κυρίως στο ότι μόνο μια μείωση πολύ πιο δραστική (μέχρι τους 15 μαθητές) και επικεντρωμένη στις πρώτες τάξεις της σχολικής ζωής έχει αποδείξει την αποτελεσματικότητά της.

[…]

Τέλος, ο M. François παραπέμπει στη μελέτη της Mc Kinsey που δείχνει ότι «η ποιότητα του εκπαιδευτικού είναι πιο σημαντική από το μέγεθος των τάξεων». Αυτή η μελέτη βασίζεται κυρίως στην περίπτωση της Φινλανδίας, όπου η εκπαίδευση των εκπαιδευτικών (πενταετής, απέναντι στην τριετή του Βελγίου) είναι πράγματι ανώτερη και όπου οι τάξεις έχουν τον ίδιο αριθμό μαθητών όπως σ’ εμάς, εφόσον τουλάχιστον λαμβάνουμε υπόψη έναν μέσο όρο για όλη τη διάρκεια της υποχρεωτικής εκπαίδευσης. Γιατί η Mc Kinsey –που για τον τομέα των επιχειρήσεων και των υπηρεσιών του δημοσίου είναι ό,τι η Moody’s ή η Standard & Poors για την οικονομία– «ξεχνά» όλως τυχαίως να λάβε υπόψη της το γεγονός ότι στην ίδια τη Φινλανδία τα τμήματα των πρώτων τάξεων δεν περιλαμβάνουν κατά μέσον όρο παρά μόνο …14 μαθητές.

http://www.skolo.org/spip.php?article1390&lang=fr


[1] Μια τρίτη ομάδα αποτελείτο από κανονικές τάξεις με έναν βοηθό εκπαιδευτικό. Αυτή η ομάδα ελέγχου δεν απέδωσε τίποτε, και γι’ αυτό δεν θα αναφερθούμε ξανά σ’ αυτήν.

[2] Jeremy D. Finn και Charles M. Achilles, Tennessee’s Class Size Study: Findings, Implications, Misconceptions, Educational Evaluation and Policy Analysis, Καλοκαίρι 1999.

[3] Alan B. Krueger και Diane M. Whitmore, The Effects of Attending a Small Class in the Early Grades on College Attendance Plans, Princeton University, 9 Απριλίου 1999.

[4] Helen Pate-Baine κ.ά., STAR Follow-up Studies 1996-1997, Tennessee State University, 1997.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: